Whatsapp Facebook LinkedIn RSS feed

Vraag naar biologisch plantmateriaal groeit, maar aanbod kan niet altijd mee

ARTIKEL
REGELGEVING & JURIDISCH
Facebook Linkedin Whatsapp
Huub Snijders, dinsdag 17 november 2026
197 sec


'Zeven jaar geleden raakten we Skal-gecertificeerde planten aan de straatstenen niet kwijt. Nu willen gemeenten ze per se hebben'

Biologisch geteelde bomen en planten winnen terrein, maar de praktijk blijkt weerbarstig. Niet iedere gewenste soort is beschikbaar en de wensen van gemeenten sluiten lang niet altijd aan op wat kwekers kunnen leveren. De vraag naar duurzame teelt groeit, maar kunnen kwekers en handelaren die wel bijbenen?

Op dit SKAL-perceel van Van den Berk worden 450 bomen voor Rotterdam gekweekt
Op dit SKAL-perceel van Van den Berk worden 450 bomen voor Rotterdam gekweekt

De vraag naar Skal-gecertificeerd plantmateriaal lijkt de afgelopen jaren te zijn gegroeid. Waar kwekers eerder moeite hadden om biologisch geteelde bomen en planten af te zetten, vragen sommige gemeenten er nu gericht naar. Bij aanbestedingen kan biologisch een gunningsvoordeel opleveren. Kwekers zien daardoor nieuwe kansen, al leidt de groeiende belangstelling niet altijd tot extra opdrachten. Bovendien kost het tijd om voldoende biologisch plantmateriaal te kweken.

'Er is meer aandacht voor biologisch, maar die vertaalt zich nog niet altijd in concrete opdrachten'

Ze willen het ineens wél hebben

'Zeven jaar geleden raakten we Skal-gecertificeerde planten aan de straatstenen niet kwijt. Nu willen gemeenten ze per se hebben,' aldus Henk Huijsman van Laxsjon Plants, leverancier van bos- en haagplantsoen. Amsterdam neemt volgens hem inmiddels behoorlijke aantallen af. Is het gewenste assortiment niet beschikbaar, dan is de gemeente soms bereid de aanschaf uit te stellen. 'Als het er nu niet is, wachten ze wel een jaar.' Die ontwikkeling is ook zichtbaar in het Amsterdamse inkoopbeleid. In 2026 zette de gemeente een teeltcontract met een geraamde waarde van 4,8 miljoen euro in de markt voor aantoonbaar schoner geteelde beplanting. Zowel Skal als MPS-GreenerGrown wordt daarbij geaccepteerd. De gemeente houdt bovendien rekening met soorten en maten die pas over enkele jaren leverbaar zijn.


Henk Huijsman
Frank Rijkers van Van den Berk Boomkwekerijen, al ruim tien jaar Skal-gecertificeerd voor productie en handel, ziet eveneens een verandering in de vraag. 'We hebben jarenlang geprobeerd biologisch op de agenda te krijgen. Er werd veel over gesproken, maar uiteindelijk gaf de prijs meestal de doorslag.' Inmiddels ziet Rijkers ook dat gemeenten vaker om biologisch plantmateriaal vragen. Dat betekent overigens niet dat de belangstelling altijd tot extra opdrachten leidt. 'Er is meer aandacht voor biologisch, maar die vertaalt zich nog niet altijd in concrete opdrachten.'

Skal levert punten op. En opdrachten?

Boomkwekerij M. van den Oever in Haaren kweekt op circa 35 hectare op biologische wijze. Voor Jeroen van den Oever spelen zowel de manier van produceren als bedrijfseconomische overwegingen een rol. Zijn kwekerij ligt tussen twee natuurgebieden. Hij wil verantwoord produceren en medewerkers zo min mogelijk blootstellen aan chemische gewasbeschermingsmiddelen. 'We geloven ook dat er geld mee te verdienen valt.' Volgens Van den Oever neemt het belang van biologische productie bij aanbestedingen toe. Hij noemt Utrecht en Den Haag als voorbeelden van gemeenten waar biologisch geteeld plantmateriaal een gunningsvoordeel kan opleveren. 'Als je meer biologisch kunt leveren, krijg je een voordeel bij de beoordeling van je inschrijving.'


Jeroen van den Oever

Vraag en aanbod sluiten niet altijd aan

Een belangrijk knelpunt is de tijd die nodig is om bomen biologisch te produceren. Gemeenten kunnen hun inkoopbeleid relatief snel aanpassen, maar kwekers hebben meerdere jaren nodig om het gewenste assortiment op te bouwen. 'Tot afgelopen zomer bestelden ze gangbaar en vervolgens moet ineens alles biologisch zijn,' zegt Rijkers. 'Maar zo werkt het niet. Je moet kwekers de gelegenheid geven om daarop in te spelen.' Meerjarige afspraken zouden volgens Rijkers een mogelijke oplossing kunnen zijn. 'Gemeenten weten vaak jaren van tevoren welke bomen ze nodig hebben. Maak dan samen met kwekers een planning. Dan kunnen wij gericht produceren.'


Frank Rijkers

Gerichte productie in meerjarige samenwerking

Met gemeente Rotterdam gebeurt dat al: Van den Berk kweekt op een Skal-perceel 450 bomen voor de gemeente, bestemd voor levering over enkele jaren. 'Bomen zijn geen Milky Way's. Je kunt ze niet vandaag bestellen en morgen produceren.' Naast de levertijd speelt ook de beschikbaarheid van specifieke soorten en maten een rol. Van den Oever beschikt over een biologisch assortiment, maar kan niet iedere gewenste boom biologisch bijkopen. 'Als een gemeente een specifieke boom wil die niet biologisch beschikbaar is, moeten we die gangbaar bijkopen. Anders lopen we de opdracht mis.'


'Als een gemeente een specifieke boom wil die niet biologisch beschikbaar is, moeten we die gangbaar bijkopen'

Huijsman ziet ook opdrachtgevers die biologische teelt belangrijker vinden dan de keuze voor een specifieke soort. Zij zijn bereid hun wensen aan te passen aan wat er beschikbaar is. 'Als een bepaalde soort niet biologisch beschikbaar is, maar we hebben bijvoorbeeld nog wel kardinaalsmuts, dan zeggen ze: dan nemen we kardinaalsmuts.'

Een certificaat kweekt geen bomen

Het knelpunt begint al bij het uitgangsmateriaal. Van den Berk produceert dat voor de biologische teelt deels zelf; Van den Oever koopt het in bij gespecialiseerde leveranciers. Biologisch uitgangsmateriaal is echter lang niet altijd beschikbaar. Onder voorwaarden kan een kweker toestemming krijgen om niet-biologisch uitgangsmateriaal te gebruiken. Omschakelen kost bovendien tijd en geld. Ook de rol van handelsbedrijven verdient aandacht. Een bedrijf kan Skal-gecertificeerd zijn voor de handel zonder zelf biologisch te produceren. Zo'n certificering maakt het mogelijk om biologisch plantmateriaal binnen de geldende regels te verhandelen, maar zegt op zichzelf niets over de hoeveelheid beschikbaar product. Daarvoor blijven handelsbedrijven afhankelijk van de biologische productie bij kwekers. 'Als handelaar moet je natuurlijk wel aan biologisch plantmateriaal kunnen komen,' zegt Rijkers. 'We mogen best wat meer naar onszelf kijken. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat vraag en aanbod beter op elkaar aansluiten?'


'We mogen best wat meer naar onszelf kijken. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat vraag en aanbod beter op elkaar aansluiten?'

Biologische markt in ontwikkeling

Huijsman merkt dat Skal-gecertificeerde kwekers in zijn marktsegment inmiddels betere prijzen kunnen krijgen en hun producten gemakkelijker afzetten dan enkele jaren geleden. Tegelijkertijd verschillen de mogelijkheden per bedrijf en per productgroep. Vooral bij een breed assortiment kunnen de beschikbaarheid van uitgangsmateriaal en de aanvullende inkoop beperkingen opleveren. Rijkers verwacht niet dat er op korte termijn een scherpe scheiding ontstaat tussen gecertificeerde en niet-gecertificeerde bedrijven. Wel ziet hij dat de omstandigheden voor kwekers veranderen. 'De druk op het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen neemt toe. Tegelijkertijd komen er steeds meer mogelijkheden om anders te telen.'


LEES OOK

Laxsjon Plants
Van den Berk Boomkwekerij...
Boomkwekerijen M. van den...
Gemeente Rotterdam
LOGIN   met je e-mailadres om te reageren.

REACTIES
Er zijn nog geen reacties.

tip de redactie

Meld je aan voor onze digitale nieuwsbrief.
AGENDA
Myplant & Garden 2027 zet koers naar elfde editie
woensdag 17 februari 2027
t/m vrijdag 19 februari 2027

ONDERDELEN
Archief
Dossiers
Green Industry Profile
Webshop
OVER ONS
Over ons
Duurzaamheid & NWST
Contact
Het team
ADVERTEREN EN ABONNEREN
Fysiek abonnement
Digitaal abonnement
Abonneren nieuwsbrief
Adverteren
Verschijningsdata
MEER
Redactionele spelregels
Algemene voorwaarden
Disclaimer
Privacy
Cookies
ONDERDELEN
OVER ONS
ADVERTEREN EN ABONNEREN
MEER